EN / EL Ευρετήριο
Σχολή Διοίκησης Επιχειρήσεων Τμήμα Λογιστικής & Χρηματοοικονομικής
Αρχική/ Πρόγραμμα Σπουδών/ Διοικητική Λογιστική και Μέτρηση Απόδοσης
DAA009
Εξάμηνο 2 Mandatory Specialisation

Διοικητική Λογιστική και Μέτρηση Απόδοσης

6
Μονάδες ECTS
39
Συνολικές Ώρες Διδασκαλίας
English
Γλώσσα
None
Προαπαιτούμενα
No
Ανοιχτό σε Erasmus
Περιγραφή Μαθήματος

Το μάθημα αυτό παρέχει μια αναλυτική περιγραφή της θεωρίας και της πρακτικής της διοικητικής λογιστικής, εφοδιάζοντας τους φοιτητές με τα αναλυτικά εργαλεία και τα πλαίσια λήψης αποφάσεων που είναι απαραίτητα για την υποστήριξη του σχεδιασμού, του ελέγχου και της αξιολόγησης της απόδοσης εντός των οργανισμών. Σύγχρονες εξελίξεις στη διοικητική λογιστική ενσωματώνονται σε όλο το μάθημα, συμπεριλαμβανομένης της Ισορροπημένης Κάρτας Επιδόσεων (Balanced Scorecard), του beyond budgeting, της κοστολόγησης στόχου (target costing), καθώς και του ρόλου των διοικητικών λογιστών στη βιωσιμότητα και στην ολοκληρωμένη αναφορά απόδοσης. Συνδυάζοντας την τεχνική αυστηρότητα με τη στρατηγική διορατικότητα, το μάθημα προετοιμάζει τους φοιτητές να αξιολογούν κριτικά τα συστήματα διοικητικής λογιστικής και να συμβάλλουν αποτελεσματικά στη λήψη οργανωτικών αποφάσεων τόσο σε επαγγελματικά όσο και σε ερευνητικά πλαίσια, χρησιμοποιώντας εξειδικευμένο λογισμικό όπως το PowerBI.

Μαθησιακά Αποτελέσματα

Μετά από επιτυχή ολοκλήρωση, οι φοιτητές θα είναι σε θέση να:

  1. Να εξηγούν τον σκοπό, το εύρος και τον εξελισσόμενο ρόλο της διοικητικής λογιστικής εντός των οργανισμών, διακρίνοντάς την από τη χρηματοοικονομική λογιστική και αξιολογώντας κριτικά τη συμβολή της στον σχεδιασμό, τον έλεγχο και τη λήψη αποφάσεων σε στρατηγικό και λειτουργικό επίπεδο.
  2. Να εφαρμόζουν και να συγκρίνουν κριτικά τις μεθοδολογίες κοστολόγησης, συμπεριλαμβανομένης της κοστολόγησης απορρόφησης, της οριακής κοστολόγησης, της κοστολόγησης βάσει δραστηριοτήτων (ABC) και της πρότυπης κοστολόγησης, ώστε να προσδιορίζουν το κόστος προϊόντων και υπηρεσιών και να αξιολογούν τις επιπτώσεις τους στην τιμολόγηση και στην ανάλυση κερδοφορίας.
  3. Να καταρτίζουν προϋπολογισμούς και να εφαρμόζουν τεχνικές ελέγχου προϋπολογισμού, συμπεριλαμβανομένου του υπολογισμού και της ερμηνείας των αποκλίσεων υλικών, εργασίας, γενικών εξόδων και πωλήσεων, και να αξιολογούν τις συμπεριφορικές και οργανωτικές επιπτώσεις των συστημάτων προϋπολογισμού.
  4. Να εφαρμόζουν τις αρχές της σχετικής κοστολόγησης και τεχνικές λήψης βραχυπρόθεσμων αποφάσεων, συμπεριλαμβανομένης της ανάλυσης συνεισφοράς, της ανάλυσης νεκρού σημείου, της ανάλυσης περιοριστικών παραγόντων και των αποφάσεων ίδιας παραγωγής ή αγοράς (make-or-buy), για την υποστήριξη λειτουργικών διοικητικών αποφάσεων υπό συνθήκες αβεβαιότητας.
  5. Να αξιολογούν μακροπρόθεσμες επενδυτικές αποφάσεις χρησιμοποιώντας τεχνικές αξιολόγησης επενδύσεων κεφαλαίου, συμπεριλαμβανομένης της καθαρής παρούσας αξίας, του εσωτερικού βαθμού απόδοσης και της περιόδου αποπληρωμής, ενσωματώνοντας τον κίνδυνο και την αβεβαιότητα στη διαδικασία αξιολόγησης.
  6. Να αξιολογούν κριτικά τα σύγχρονα πλαίσια διοικητικής λογιστικής και τα συστήματα μέτρησης απόδοσης, συμπεριλαμβανομένης της Ισορροπημένης Κάρτας Επιδόσεων (Balanced Scorecard), της τιμολόγησης μεταφοράς (transfer pricing), της αξιολόγησης απόδοσης τμημάτων και της κοστολόγησης στόχου (target costing), και να αξιολογούν τη συνάφειά τους στο πλαίσιο της στρατηγικής διοίκησης και της αναφοράς βιωσιμότητας.
Περίγραμμα Μαθήματος

13 θεματικές ενότητες ανά το εξάμηνο.

01

Το ενδεικτικό περίγραμμα του μαθήματος έχει ως εξής:

02

Ο Ρόλος και το Εύρος της Διοικητικής Λογιστικής: Ο σκοπός και η εξέλιξη της διοικητικής λογιστικής, η διάκριση μεταξύ διοικητικής και χρηματοοικονομικής λογιστικής, ο ρόλος του διοικητικού λογιστή στους σύγχρονους οργανισμούς, η ανάλυση της αλυσίδας αξίας και ο αντίκτυπος της ψηφιοποίησης και της βιωσιμότητας στην πρακτική της διοικητικής λογιστικής.

03

Ταξινόμηση Κόστους, Συμπεριφορά και Ορολογία: Τύποι κόστους (σταθερό, μεταβλητό, ημι-μεταβλητό, κλιμακωτό), αντικείμενα κόστους, κέντρα κόστους, οδηγοί κόστους, άμεσα και έμμεσα κόστη, κόστη προϊόντος και περιόδου, και η σημασία της συμπεριφοράς του κόστους για τη λήψη αποφάσεων και τον σχεδιασμό.

04

Κοστολόγηση Απορρόφησης και Οριακή Κοστολόγηση: Πλήρης κοστολόγηση απορρόφησης και συντελεστές απορρόφησης γενικών εξόδων, υπο- και υπερ-απορρόφηση γενικών εξόδων, οριακή κοστολόγηση και ανάλυση συνεισφοράς, η συμφιλίωση των κερδών υπό κοστολόγηση απορρόφησης και οριακή κοστολόγηση, και οι επιπτώσεις κάθε προσέγγισης για την αποτίμηση αποθεμάτων και τη λήψη αποφάσεων.

05

Κοστολόγηση Βάσει Δραστηριοτήτων: Οι περιορισμοί της παραδοσιακής απορρόφησης γενικών εξόδων, οι αρχές και οι μηχανισμοί της κοστολόγησης βάσει δραστηριοτήτων (ABC), δεξαμενές κόστους και οδηγοί κόστους, η διοίκηση βάσει δραστηριοτήτων (ABM), και η εφαρμογή του ABC στην τιμολόγηση, στην ανάλυση κερδοφορίας και στη βελτίωση των διεργασιών.

06

Πρότυπη Κοστολόγηση και Ανάλυση Αποκλίσεων Ι: Ο σκοπός της πρότυπης κοστολόγησης, τύποι προτύπων, καθορισμός προτύπων για υλικά, εργασία και γενικά έξοδα, υπολογισμός και ερμηνεία των αποκλίσεων τιμής και χρήσης υλικών και των αποκλίσεων μισθού και αποδοτικότητας εργασίας, και συμφιλίωση προϋπολογισμένου και πραγματικού κέρδους.

07

Πρότυπη Κοστολόγηση και Ανάλυση Αποκλίσεων ΙΙ: Αποκλίσεις σταθερών και μεταβλητών γενικών εξόδων, αποκλίσεις τιμής και όγκου πωλήσεων, αποκλίσεις σχεδιασμού και λειτουργίας, η διερεύνηση αποκλίσεων, συμπεριφορικές επιπτώσεις της πρότυπης κοστολόγησης, και η συνάφεια της πρότυπης κοστολόγησης στα σύγχρονα περιβάλλοντα παραγωγής.

08

Προϋπολογισμός και Έλεγχος Προϋπολογισμού: Οι σκοποί και η διαδικασία του προϋπολογισμού, κατάρτιση λειτουργικών προϋπολογισμών και του κύριου προϋπολογισμού, σταθεροί και ευέλικτοι προϋπολογισμοί, προϋπολογισμός μηδενικής βάσης, beyond budgeting, κυλιόμενες προβλέψεις, και οι συμπεριφορικές και οργανωτικές διαστάσεις των συστημάτων ελέγχου προϋπολογισμού.

09

Λήψη Βραχυπρόθεσμων Αποφάσεων: Σχετική κοστολόγηση και προσδιορισμός σχετικών κοστών και εσόδων, ανάλυση συνεισφοράς και ανάλυση νεκρού σημείου, περιθώριο ασφαλείας, ανάλυση περιοριστικού παράγοντα και γραμμικός προγραμματισμός, αποφάσεις ίδιας παραγωγής ή αγοράς (make-or-buy), αποφάσεις διακοπής λειτουργίας, και αποφάσεις τιμολόγησης συμπεριλαμβανομένης της τιμολόγησης κόστους-πλέον και της τιμολόγησης στόχου.

10

Αξιολόγηση Επενδύσεων Κεφαλαίου: Καθαρή παρούσα αξία, εσωτερικός βαθμός απόδοσης, περίοδος αποπληρωμής και λογιστικός βαθμός απόδοσης, ενσωμάτωση φορολογίας και πληθωρισμού στην αξιολόγηση επενδύσεων, ανάλυση ευαισθησίας και σχεδιασμός σεναρίων, πραγματικές επιλογές στον προϋπολογισμό κεφαλαίου, και έλεγχος μετά την ολοκλήρωση επενδυτικών έργων.

11

Μέτρηση Απόδοσης Τμημάτων και Τιμολόγηση Μεταφοράς: Διαίρεση σε τμήματα και αποκέντρωση, κέντρα ευθύνης, μέτρα απόδοσης για κέντρα επενδύσεων συμπεριλαμβανομένης της απόδοσης επένδυσης (ROI) και του υπολειμματικού εισοδήματος, οικονομική προστιθέμενη αξία (EVA), μέθοδοι τιμολόγησης μεταφοράς και οι συμπεριφορικές και φορολογικές επιπτώσεις τους, και ζητήματα διεθνούς τιμολόγησης μεταφοράς.

12

Στρατηγική Διοικητική Λογιστική και Ισορροπημένη Κάρτα Επιδόσεων: Οι περιορισμοί των παραδοσιακών χρηματοοικονομικών μέτρων απόδοσης, η Ισορροπημένη Κάρτα Επιδόσεων (Balanced Scorecard) και οι τέσσερις προοπτικές της, βασικοί δείκτες απόδοσης, χάρτες στρατηγικής, κοστολόγηση στόχου (target costing) και κοστολόγηση kaizen, συγκριτική αξιολόγηση (benchmarking), και η ενσωμάτωση μη χρηματοοικονομικών μέτρων και μέτρων βιωσιμότητας στα συστήματα διοίκησης απόδοσης.

13

Σύγχρονα Ζητήματα στη Διοικητική Λογιστική: Ο αντίκτυπος της τεχνητής νοημοσύνης, των μεγάλων δεδομένων (big data) και των συστημάτων προγραμματισμού επιχειρησιακών πόρων (ERP) στην πρακτική της διοικητικής λογιστικής, ο ρόλος των διοικητικών λογιστών στη βιωσιμότητα και στην ολοκληρωμένη αναφορά, η lean λογιστική, και το μέλλον του επαγγέλματος της διοικητικής λογιστικής.

Αξιολόγηση

Περιγραφή της διαδικασίας αξιολόγησης

Γλώσσα Αξιολόγησης, Μέθοδοι Αξιολόγησης, Διαμορφωτική ή Συμπερασματική, Δοκιμασία Πολλαπλής Επιλογής, Ερωτήσεις Σύντομης Απάντησης, Ερωτήσεις Ανάπτυξης Δοκιμίου, Επίλυση Προβλημάτων, Γραπτή Εργασία, Έκθεση/Αναφορά, Προφορική Εξέταση, Δημόσια Παρουσίαση, Εργαστηριακή Εργασία, Κλινική Εξέταση Ασθενούς, Καλλιτεχνική Ερμηνεία, Άλλη/Άλλο

Αναφέρονται ρητά ορισμένα κριτήρια αξιολόγησης και εάν και πού είναι προσβάσιμα από τους φοιτητές.

Η γλώσσα αξιολόγησης του μαθήματος είναι η Αγγλική και οι φοιτητές αναμένεται να επιδείξουν το απαιτούμενο επίπεδο επάρκειας.

Η αξιολόγηση του μαθήματος αποτελείται από:

Ενδιάμεση Εξέταση (40%, επίλυση προβλημάτων)

Τελική εξέταση (60%, επίλυση προβλημάτων)

Τα κριτήρια αξιολόγησης στους τρόπους αξιολόγησης περιλαμβάνουν τα ακόλουθα:

Επίδειξη βασικών γνώσεων σχετικών με το περιεχόμενο του μαθήματος

Επίδειξη ικανότητας εφαρμογής των γνώσεων σε ένα δοσμένο πρόβλημα ή μελέτη περίπτωσης

Κριτική ικανότητα εμφανής στην εφαρμογή κατάλληλων μεθόδων/γνώσεων σε μια δοσμένη περίπτωση ή/και στην ανάπτυξη επιχειρημάτων βασισμένων στη θεωρία και τη βιβλιογραφία.

Δομή και παρουσίαση

Χρήση της αγγλικής γλώσσας

Περισσότερο λεπτομερή κριτήρια αξιολόγησης θα σας παρασχεθούν στο εγχειρίδιο του μαθήματος ή θα αναρτηθούν στην ιστοσελίδα του μαθήματος, εάν κριθεί απαραίτητο.

Προτεινόμενη Βιβλιογραφία
  1. de Lautour, V. I. (2018), Strategic Management Accounting, Volume I: Aligning Strategy, Operations and Χρηματοοικονομική, Palgrave Macmillan.
  2. Drury, C., (2016). Management and Cost Accounting, 10th Edition, Cengage Learning EMEA.
  3. Hilton, R. and Platt, D. (2019), Managerial Accounting: Creating Value in a Dynamic Business Environment, McGraw-Hill Education.
  4. Mowen, M.M., Hansen, D.R. and Heitger, D.L. (2017), Managerial Accounting: The Cornerstone of Business Decision-Making, Cengage Learning.
  5. Ward, K. (2012), Strategic Management Accounting, Routledge.
  6. Άλλες πηγές της βιβλιοθήκης, συμπεριλαμβανομένων άρθρων περιοδικών προσβάσιμων μέσω της Βιβλιοθήκης, όπως ανατίθενται από τον διδάσκοντα.